Uitgelicht bericht

Perry Rhodan Startpagina

De Cycli, altijd 50 nummers.

Een wat oude maar wel erg leuke vorm van SF is de Perry Rhodan serie. De serie loopt nog steeds, zie ook dit artikel in Der Spiegel. Perry Rhodan kwam ik voor het eerst tegen toen ik een jaar of 17 was (1973). Er lag een ‘flodderroman’ in de supermarkt, deel 12 als ik me niet vergis. Het was een uit het Duits vertaalde sf serie. Na lezing hiervan was ik compleet verkocht: om de 2 weken haalde ik een nieuw nummer uit de winkel. Het verhaal was in wezen een uiterst simpel verhaal: bij de eerste maanlanding vinden de astronauten een gestrand buitenaards schip van gigantische afmetingen. Het betreft een Arkonidisch schip. Deze Arkoniden heersen over een enorm sterrenrijk, maar ze zijn behoorlijk gedegenereerd, op een paar na: Thora en Crest. De commandant van de aardse maan expeditie, Perry Rhodan, ziet kans om gebruik te maken van de Arkonidische technologie en haalt zich in het hoofd dat de aardbewoners de erfgenamen zullen zijn van dit rijk. Echter, de aarde bestaat nog uit diverse landen en machtsblokken. Rhodan stelt alles in het werk om een wereld regering tot stand te brengen en de aarde als ‘Terra’ te profileren. Dat moet ook wel, want de verschillende machtsblokken staan elkaar naar het leven. Bovendien heeft het Arkonidenschip een noodsignaal uitgezonden. Wie zouden daar allemaal op af kunnen komen? Hoe dit allemaal gaat, leest u in deze serie. Helaas, ik heb ooit al mijn originele, Nederlandstalige, exemplaren verkocht. Stom. Gelukkig kon ik via internet een ruime verzameling Duitstalige exemplaren vinden, ze zijn nog steeds te koop. Na lezing van ondertussen 14 nummers moet ik zeggen dat mijn idee over Perry Rhodan toch wel wat veranderd is! Het is een despoot, die zegt een democraat te zijn. Hij is op jacht naar het eeuwige leven, maar brengt zijn personeel –dat daar niet voor in aanmerking komt– in dodelijk gevaar. Hij vindt het niet nodig om zijn personeel dezelfde hypnoscholing te geven als hijzelf. Ze worden dom gehouden en krijgen voldoende kennis om hun kunstje te kunnen doen. In latere delen speelt dat niet meer.

Maar verder is het wel spannend. Zie ook de film uit 1967 (hieronder). De film was zò slecht, dat zelfs de echte fans er niets mee te maken wilden hebben.

Sprachen – Gaston Dorren

Deze afbeelding heeft een leeg alt-atribuut; de bestandsnaam is sprachen-210px.png

Interessant boek over taal. Proto Indo Europees (PIE) is de grootste taalfamilie. Het begin wordt verondersteld ergens bij de Zwarte Zee, het volk van de grafheuvels en de strijdwagens en paarden.  Maar die mensen kwamen ook ergens vandaan, het zal dus nog wel weer ouder zijn. De meeste Europese talen horen bij deze groep. Zo niet het Fins en Hongaars alsmede een aantal talen in Rusland. Het Latijn is ook PIE. Het RetoRomaans zoals dat nog in Zwitserland wordt gesproken is sterk versplinterd. Ieder dal zijn eigen vorm. Frans is sterk van het Latijn afgedwaald, tijdens de renaissance zijn er opzettelijk veel Latijnse woorden toegevoegd. Het Fries onderscheid zich vwb algemene eigenschappen niet van andere talen. Dat het een taal zou zijn ipv een dialect is een kwestie van definitie en is leuk voor de friezen, alle redenen om het een taal te noemen gaan ook op voor bv het Limburgs. Zo kabbelt het nog een tijdje door. Over het Nederduits tot Nederdiets naar Nederlands en Dutch. Vooral leuk om af en toe een hoofdstuk uit te lezen.

Re-opening Muslim Minds – Mustafa Akyol

Deze afbeelding heeft een leeg alt-atribuut; de bestandsnaam is muslimminds-210px.png

Volgens de schrijver was de Islam in de beginperiode een zeer tolerante religie die oog had voor onderdrukten, zoals vrouwen, slaven, kinderen. T/m de 11e eeuw steeg de filosofie (was toen hetzelfde als wetenschap algemeen) tot grote hoogten. Heel wat Islamitische geleerden waren een voorbeeld voor westerse collega’s, meestal veel later. Ze waren ook niet bang om van niet-moslims te leren. Maar ergens vanaf die tijd kwam er de klad in. Er was een sterke connectie tussen Islam en staat. Er waren vele stromingen, in het boek wordt een globaal onderscheid gemaakt tussen de Muta’zila (rede is belangrijk en ook noodzakelijk voor het interpreteren van de Koran) en de Ash’ariten (Koran en geloof bepalen alles, rede is fout). Aanvankelijk waren de Mutazilisten de grootste stroming, na de 11e eeuw werden dat de Asharisten. Dat verschil werd goed zichtbaar tot op de huidige dag. De Ashariten verklaren alles door de wil van God. Een appel valt niet naar beneden vanwege de zwaartekracht, maar omdat God dat doet. Je moet niet raar staan te kijken als hij een keer omhoog valt. De Koran werd letterlijk genomen, het systeem dat latere verzen eerder konden opheffen maakte dat een bepaalde stroming dominant kon worden. Die was niet vriendelijk naar ongelovigen. Deze theologie is de dominante visie in de meeste moslimlanden. De schrijver laat zien dat de Koran heel anders gelezen dient te worden, namelijk in context en niet letterlijk. Dan zien veel zaken er anders uit. Mooier. Ongeveer dat is het thema van dit boek. Als je het gelezen hebt, heb je ook een beetje een idee waarom bv Al-Quaida, ISIS en De Taliban doen wat ze doen. Het zou voor o.a. politici verplichte kost moeten zijn.

Een aanrader!

De Talen van Pao – Jack Vance

Een herlezing, de eerste keer 30 jaren geleden? De planeet Pao wordt geterroriseerd en uitgebuit door een oorlogszuchtige clan van een planeet elders. De bevolking is niet geneigd tot massale opstand, dat is het volkskarakter. Besloten wordt om 3 nieuwe talen te introduceren: een krijgertaal, een denktaal en een handelstaal, ieder met eigen uitdrukkingen. Het resultaat is dat er een sterke militaire kaste ontstaat, evenals een wetenschapscentrum en een welvarend handelsgilde. De vijand wordt dan ook relatief makkelijk verslagen. Echter, de nieuwe kasten voelen zich geen Paonezen, maar identificeren zich met hun eigen groep. Een nieuw conflict dreigt …

Teufelsgold – Andreas Eschbach

De hoofdpersoon, Hendrik, wil graag rijk, succesvol en gerespecteerd worden. In een boekenantiquariaat vindt hij een oud boek dat gaat over alchemie en het maken van goud. Het boek blijkt al verkocht en in een opwelling jat hij het. En hiermee start hij een keten van gebeurtenissen. Want alchemie is zo gek nog niet. Er zijn meer mensen die dat willen, goud maken. Hij komt met steeds meer alchemistisch geïnteresseerde mensen in contact. Maar goud: nog steeds niet. Maar dan komen er èchte contacten. Er blijkt een kern van waarheid te zijn in het verhaal.

Ik kon nauwelijks stoppen met lezen, dat had ik met de vorige boeken van Eschbach ook. Spannend verhaal, aandacht voor detail, goed geschreven. Een aanrader!

Dwingeland – Coen de Jong

Zoals de titel al aangeeft, de schrijver vergelijkt Nederland met de situatie zoals die in het boek ‘1984’ van George Orwell wordt beschreven. In dat boek heeft de staat Oceanië heeft slechts één partij die geheel gecontroleerd wordt door ‘Big Brother’. Alle facetten van het leven worden gecontroleerd. Het verleden wordt gecorrigeerd zodat het weer klopt met het heden en BB en zijn partij altijd gelijk hebben.

Iets dergelijks zien we nu ook gebeuren. Het is opvallend dat de schrijver niet zoveel moeite hoeft te doen om allerlei Nederlandse situaties te benoemen die wel erg op ‘1984’ lijken. De slotconclusie is ongeveer: pas op, we worden allemaal vernacheld. Het komt me allemaal zeer bekend voor.

Agent 327 – Martin Lodewijk

Over deze dappere geheim agent van de Nederlandse Geheime Dienst las ik voor het eerst -hoe kan het ook anders- in de PEP, waar geregeld korte strips (paar bladzijden) van hem verschenen. In de strip uit de PEP links boven moet 327 een microfilm bezorgen in Zuid Amerika. Gelukkig moet Ajakkes voetballen in Brazuela, de microfilm gaat in een voetbal, samen met een explosief zelf vernietigings-mechanisme. Er gaat van alles fout, de bal explodeert, er komt een ‘revolucion’ en 327 eindigt als president. Dit verhaal is kenmerkend voor 327. Ze zijn altijd verweven met realiteit, of vormen ervan en bekende televisieseries, zoals destijds ‘Dubbelspion’, zie de PEP rechtsboven. Als geheim agent moet hij iedere ochtend iets nieuws verzinnen om incognito op kantoor te komen, een opgave apart. Hieronder zal ik de albums die ik gelezen heb kort beschrijven. (Wordt aan gewerkt…)

Lees verder

The Belt – Gerald M. Kilby

Dit boek bestaat uit 4 delen. De setting is vergelijkbaar met de SF serie ‘The Expance’. De hoofdpersonen Scott, Miranda, Rick (sterft in deel 1) Cyrus, xxx en Aria (de zeer moderne Quantum Intelligentie) reizen in een oud ruimteschip door de asteroïdengordel. Doel: opsporen van grondstoffen. Ze vinden een ruimteschip dat getroffen is door een astereoide, geen overlevenden. Er blijkt echter een revolutionaire uitvinding aan boord te zijn: een EPS zoals dat in het verhaal genoemd wordt, een communicatiemiddel op basis van gekoppelde quanten, waarmee je dus zonder tijdverlies met elkaar over grote afstanden kunt spreken. Ineens krijgen ze iedereen achter zich aan, ze worden aangevallen, opgesloten, ontsnappen worden weer achtervolgd. Ze schuilen op Europa, de maan van Jupiter die zich alleen met wetenschap bezighoud en neutraal is. Toch ontstaat er ruimteslag rond Europa. Uiteindelijk loopt alles goed af en kunnen we aan deel 2 beginnen. Scott blijkt de zoon van de uitvinder van dit moois, in deel 2 blijkt Miranda de dochter van één van de 7 rijkste mensen van het zonnestelsel. Met die andere 2 is er vast ook wel wat in de volgende delen. Ik ben er mee gestopt. Het verhaal leest vlot weg, maar allemaal een beetje te toevallig. Dat hoort in een boek, dat snap ik wel, maar je moet niet overdrijven.

De groten van alle tijden: Napoleon – Enzo Orlandi

Dit boek heb ik gekocht toen ik 12 of 13 jaar was. Net van de lagere school af. Echter: ik heb het nooit gelezen. Wel heb ik me verbaasd hoe het mogelijk was dat mensen met enige tienduizenden bij elkaar gaan staan en elkaar dood maken. Dat was kennelijk ook het idee van de samensteller van het boek. De beschrijving van het leven van Napoleon is minimaal, maar m.i. voldoende om een beeld van zijn leven en zijn rol in de wereldgeschiedenis te krijgen. Hij was een intelligente man, een opportunist en zeer eigengereid. Hij manipuleerde, daar waar kon volgde hij altijd zijn eigen hoofd en offerde indien nodig ook zijn eigen mensen op. Bijvoorbeeld, toen hij met zijn leger in Egypte was en het allemaal niet zo goed ging, liet hij zij soldaten achter en ging er alleen vandoor. Volgens het boek hebben de Engelsen uiteindelijk zijn leger terug naar Europa vervoerd. Toen het in Rusland mis ging, was hij ook snel vertrokken, zie ook mijn beschrijving van het boek ‘Dagboek van een napoleontische voetsoldaat’. Maar dat was mogelijk ook wel de grondhouding van alle vorsten in die tijd, die gaven niet allemaal evenveel om hun onderdanen. Samen zijn ze verantwoordelijk voor de dood van honderdduizenden mensen. In die zin is hij wel een grote van alle tijden: die anderen waren ook verantwoordelijk voor massaslachtingen.

De schrijver is duidelijk geen fan van Napoleon. Verder een aardig boek met veel prenten en schilderijen uit die tijd. Vooral veel krijgsgeweld, maar ook wel andere zaken.

Poort van Ivrel

Dit boek moet zeker 30 jaren in mijn boekenkast hebben gestaan, pas nu (mei 2021) ben ik gaan lezen. Dit is het eerste boek van deze schrijfster.Het begint met een geschiedenis van buiten de tijd. Het volk van de Qhal ontdekte ergens in het heelal een poort die ze na bouwden, deze poort kon iemand verplaatsen naar elke willekeurige plaats en tijd van het heelal, mits er een tegenpoort was. Met hun ruimteschepen brachten ze de poorten overal. Toen dat eenmaal klaar was, waren de ruimteschepen niet meer nodig. De Qhal trokken zich nergens wat van aan, hetgeen verscheuring van de tijd gaf. Iemand moet ze sluiten…

Het verhaal maakt gebruik van een ‘Ban van de Ring-achtige’ sfeer, de gebruikte namen lijken er sterk op. De bastaard zoon van een belangrijke clanleider (zijn naam is Vanye), wordt verstoten omdat hij zijn halfbroer gedood heeft. Iedere edele kan hem nu als slaaf in dienst nemen voor de duur van 1 jaar. Hij treft Morgaine, die op zoek is naar de poorten en net ergens 100 jaar heeft overgeslagen, ze kwam net bij een grote veldslag vandaan, waarbij een complete clan (dat weet Hij na 100 jaren) gedood is. Achteraf niet gedood in de slag, maar weggezogen door een vacuum dat uit de Poort kwam.

Tussen Vanye en Morgaine ontwikkeld zich een moeizame relatie, die groeit vanuit slaaf-meesteres naar partner in de queest, mogelijk meer.

Hoewel ik er zelf alleen maar van kan dromen om ooit zo’n boek te schrijven, moet ik zeggen dat ik na driekwart gelezen te hebben het ook allemaal wel gezien had. Snel naar de laatste paar bladzijden, klaar.

Aardig, maar niet meer dan dat. Ik heb wel andere boeken van haar gelezen, die waren echt beter.

New Scientist Special 2019 -The Brain

Intelligentie

Intelligentie wordt gezien als het vermogen om logisch te kunnen redeneren, leren, plannen en problemen te kunnen oplossen. Mensen die goed zijn in een van deze vaardigheden, zijn dat meestal ook in de andere. Het wordt ‘algemene intelligentie’ of ‘g’ genoemd. Emotionele intelligentie is een mengsel van g en persoonlijkheid. Creativiteit is gerelateerd aan ‘g’: er is een lineair verband tot een IQ van 120, daarna wordt het onduidelijk. Onderwijs is tot nu toe de enige interventie die het IQ kan verhogen (iets dat niet te streng moet zijn, las ik in de Volkskrant, dat is niet woke en vooral racistisch, typisch voor witte mannen). Het is verder sterk genetisch bepaald. IQ testen zijn betrouwbaar, dat is niet het geval met de korte testjes op internet. Het IQ van bv geadopteerde kinderen correleert meer met de biologische dan met de adoptiefouders. Ongeveer 50% van het verschil in IQ is genetisch bepaald. Genen willen overigens niet zeggen dat je ook een bepaald IQ gaat krijgen, maar bepalen wel een soort bovengrens.

Negatieve invloeden zijn o.a. voedingsdeficiënties, darmparasieten, loodvergiftiging etc.

  • Het boosaardig genie: psychopaten hebben meestal een beneden gemiddeld IQ maar manipuleren zich naar de top.
  • Mensen met een hoog IQ zijn vaak bijziend: dat komt doordat er veel gelezen wordt, maar er kan ook een genetische link zijn. Dit verschil verdwijnt met de komst van ‘tablets’ en smartphones.
  • Verstrooide professor: niet erg gekoppeld aan IQ.
  • Mensen die er goed uitzien zijn meestal ook intelligenter.
  • Tijdens de zwangerschap neemt het hersenvolume af en wordt het korte termijn geheugen slechter, dit herstelt zich na de zwangerschap.
  • Een erg hoog IQ is gerelateerd aan bipolaire stemmingsstoornis.

 De grootte van de hersenen is niet sterk gecorreleerd aan intelligentie, de hersenstructuur wel. Die structuur verschilt tussen mannen en vrouwen. Er is geen verschil in IQ tussen mannen en vrouwen, mannen komen echter meer voor aan beide uiteinden van het IQ spectrum.

Lees verder